Omdat de dieren in deze fase van de geschiedenis van de aarde nog heel erg klein zijn en weinig harde delen hebben, vormen zich weinig fossielen. Bovendien verdwijnen de meeste tekens van leven, omdat het aardoppervlak nog volop in beweging is.
Pas tegen het eind van deze immens lange periode, die 2000 miljoen jaar duurt beginnen de eerste vissen ongeveer 540 miljoen jaar geleden de zee te bevolken. De eerste vissen hebben geen kaken, maar wel kieuwen. Hun mond is klein en beter geschikt voor het eten van klein voedsel zoals wieren die ze van de stenen schrapen.
Levende stromatolieten in Shark Bay, Australië. Foto: Paul Harisson / GFDL
Stromatolieten, levende fossielen
De eerste levensvormen zijn zo klein dat ze bijna geen sporen hebben nagelaten. De eerste organismen die een duidelijk spoor nalaten, zijn stromatolieten. Hoewel deze levensvormen zo’n drie miljard jaar geleden zijn ontstaan, bestaan ze nog steeds.
Aan de westkust van Australië in de getijdenzone zijn kleine bulten en zuilen te zien van ongeveer een halve meter hoogte. Ze groeien heel langzaam. Een speling van de natuur? Pas in de vorige eeuw wordt ontdekt, dat ze afstammen van de oudste herkenbare levensvormen uit de begintijd van de aarde. 
Wieren. Ouderdom: Precambrium. Vindplaats: Wyoming, VS. CollectieMuseon
Algae. Ouderdom: Precambrium. Vindplaats: San Bernadena, Californië, Verenigde Staten. Collectie Museon