Geluid, er is meer dan je hoort
Vakgebied: Techniek
Doelgroep: Groep 6, Groep 7, Groep 8
Locatie:
Sluit je ogen eens en luister. Misschien hoor je mensen praten of vogeltjes fluiten. Misschien hoor je een trein of auto’s. Of je favoriete muziek die je net hebt opgezet. Bijna altijd hoor je wel iets van geluid om je heen.
We staan er niet dagelijks bij stil, maar ons gehoor vertelt ons veel over de wereld om ons heen. Onze oren kunnen de meest uiteenlopende geluiden waarnemen, van laag tot hoog en van zacht tot hard. Maar wist je dat je het meeste geluid niet eens opmerkt? En dat er in het vacuüm van de ruimte zelfs helemaal geen geluid is?
Aan de hand van een aantal demonstraties maken de leerlingen kennis met het fenomeen geluid. Hoe kun je meten hoeveel lawaai een klas kan maken? Wat is het verschil tussen toonhoogte en geluidssterkte? Hoe kun je kurk laten dansen op een toon? Hoe speelden mensen vroeger muziek af?
Daarna gaan ze in teams de zaal verkennen, waarbij ze naar hartenlust kunnen experimenteren. Zo maken ze proefondervindelijk kennis met een aantal verrassende effecten, en raken ze vertrouwd met de begrippen toonhoogte en geluidssterkte. Waarom klinkt een ambulance die voorbijrijdt zo raar? Kun je tekenen met geluid? Hoe snel gaat geluid eigenlijk? Waarom komt de donder altijd later dan de bliksem? Wat was de oudste geluidsopname? Heeft het geluid van een rinkelende bel lucht nodig?
Als uitsmijter is er een quiz die bepaalt welk team het meeste heeft opgestoken van het bezoek. De winnaars kunnen allemaal rekenen op een setje Alpine gehoorbeschermers.
Digitaal materiaal bij deze les
Lesbrief voor de docent met klassikaal voorbereidings- en verwerkingsmateriaal
Voorbereidingsmateriaal voor individueel gebruik door de leerlingen
Verwerkingsmateriaal voor individueel gebruik door de leerlingen
Lesdoel:
Proefondervindelijk kennismaken met het verschijnsel geluid, en enigszins vertrouwd raken met de begrippen toonhoogte en geluidssterkte.
Kerndoel 23: Rekenen/Wiskunde > Wiskundig inzicht en handelen
De leerlingen leren wiskundetaal gebruiken.
Kerndoel 33: Rekenen/Wiskunde > Meten en meetkunde
De leerlingen leren meten en leren rekenen met eenheden en maten, zoals in dit geval hertz en decibel.
Kerndoel 41: Oriëntatie op jezelf en de wereld > Natuur en techniek
De leerlingen leren over de bouw van planten, dieren en mensen en over de vorm en functie van hun onderdelen.
Kerndoel 42: Oriëntatie op jezelf en de wereld > Natuur en techniek
De leerlingen leren onderzoek doen aan materialen en natuurkundige verschijnselen, in dit geval: geluid.
Kerndoel 45: Oriëntatie op jezelf en de wereld > Natuur en techniek
De leerlingen leren oplossingen voor technische problemen te ontwerpen, deze uit te voeren en te evalueren.